Autor: Bogus\u0142aw Nowakowski<\/p>\n
Jestem nauczycielem religii od 12 lat. Obecnie przebywam na urlopie zdrowotnym. Dyrekcja otrzyma\u0142a z kurii cofni\u0119cie mojej misji kanonicznej bez powodu, zosta\u0142am zwolniona z pracy. Czy mog\u0119 odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do s\u0105du pracy? Czy takie cofni\u0119cie jest bezprawne? Czy mo\u017ce mie\u0107 zastosowanie pogl\u0105d (wyra\u017cony w za\u0142\u0105czanym przeze mnie artykule), \u017ce do ko\u0144ca roku przys\u0142uguje mi wynagrodzenie wyp\u0142acane przez Ko\u015bci\u00f3\u0142? Co robi\u0107?<\/p>\n
Jak zapewne jest Pani zorientowana, stosownie do Konkordatu z Watykanem:<\/p>\n
\u201eArtyku\u0142\u00a012. 3. Nauczyciele religii musz\u0105 posiada\u0107 upowa\u017cnienie (missio canonica<\/em>) od biskupa diecezjalnego. Cofni\u0119cie tego upowa\u017cnienia oznacza utrat\u0119 prawa do nauczania religii. Kryteria wykszta\u0142cenia pedagogicznego oraz forma i tryb uzupe\u0142niania tego wykszta\u0142cenia b\u0119d\u0105 przedmiotem uzgodnie\u0144 kompetentnych w\u0142adz pa\u0144stwowych z Konferencj\u0105 Episkopatu Polski\u201d.<\/p>\n Zgodnie z tym przepisem cofni\u0119cie upowa\u017cnienia do nauczania religii (misja kanoniczna) jest jednoznaczne z utrat\u0105 prawa do nauczania religii. Jak wida\u0107, kierowanie do nauczania religii jest zastrze\u017cone biskupowi diecezjalnemu. Tak samo rzecz ma si\u0119 z cofni\u0119ciem upowa\u017cnienia.<\/p>\n Dokument upowa\u017cnienia do nauczania religii (misji kanonicznej) mo\u017ce zosta\u0107 wydany na czas okre\u015blony b\u0105d\u017a nieokre\u015blony<\/strong>.<\/p>\n W przypadku czasu okre\u015blonego wygasa on po up\u0142ywie oznaczonego w nim czasu. W przypadku czasu nieokre\u015blonego traci on swoj\u0105 wa\u017cno\u015b\u0107 od momentu jego cofni\u0119cia.\u00a0Katecheta musi legitymowa\u0107 si\u0119 aktualnym skierowaniem do nauczania w okre\u015blonej szkole podczas ca\u0142ego okresu zatrudnienia.\u00a0Utrata upowa\u017cnienia do nauczania religii (misji kanonicznej), na skutek jej wyga\u015bni\u0119cia, czy te\u017c cofni\u0119cia jej przez biskupa diecezjalnego powodowa\u0107 b\u0119dzie konieczno\u015b\u0107 ust\u0105pienia nauczyciela religii z zajmowanego stanowiska.<\/p>\n Cofni\u0119cie misji kanoniczne nie skutkuje jednak bezpo\u015brednim wyga\u015bni\u0119ciem stosunku pracy z katechet\u0105 w szkole \u2013 biskup diecezjalny nie jest bowiem dla katechety pracodawc\u0105<\/strong>.\u00a0Cofni\u0119cie (utrata) misji kanonicznej ma bezpo\u015bredni wp\u0142yw na utrat\u0119 kwalifikacji zawodowych, za\u015b utrata tych kwalifikacji stanowi przyczyn\u0119 bezpo\u015bredni\u0105 podj\u0119cia przez dyrekcj\u0119 szko\u0142y stosownych dzia\u0142a\u0144, zmierzaj\u0105cych do zwolnienia z pracy.<\/p>\n W przypadku Ko\u015bcio\u0142a katolickiego biskupi diecezjalni mog\u0105 w spos\u00f3b swobodny mianowa\u0107, zwalnia\u0107 i przenosi\u0107 katechet\u00f3w<\/strong>.<\/p>\n Przede wszystkim za\u015b takie kompetencje wynikaj\u0105 z kanon\u00f3w 775 \u00a7 1 oraz 805 Kodeks prawa Kanonicznego. Kanon 705 \u00a7 1 daje og\u00f3ln\u0105 dyspozycj\u0119, i\u017c \u201ezadaniem biskupa diecezjalnego jest wydawanie norm, odno\u015bnie do katechezy\u201d. Natomiast kan. 805 stanowi kategorycznie, i\u017c \u201eordynariusz miejsca ma prawo usuwania [katechet\u00f3w], ilekro\u0107 wymaga tego dobro religii lub obyczaj\u00f3w\u201d.<\/p>\n W zasadzie nauczyciel religii nie posiada \u017cadnych mo\u017cliwo\u015bci wykazania, \u017ce utrata misji nast\u0105pi\u0142a z przyczyn przez niego niezawinionych. Nawet gdy organ w\u0142adzy ko\u015bcielnej dokona cofni\u0119cia misji z naruszeniem prawa wewn\u0119trznego zwi\u0105zku wyznaniowego, to nie ma mechanizm\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0142yby t\u0119 decyzj\u0119 uniewa\u017cni\u0107. Wynika to z konstytucyjnej zasady poszanowania autonomii i niezale\u017cno\u015bci pa\u0144stwa i ko\u015bcio\u0142\u00f3w oraz innych zwi\u0105zk\u00f3w wyznaniowych (art. 25 ust. 3 Konstytucji RP).\u00a0W przypadku Ko\u015bcio\u0142a katolickiego zasada ta znajduje si\u0119 w art. 1 konkordatu z 28 lipca 1993 roku.<\/p>\n Cofni\u0119cie misji kanonicznej mo\u017cliwe jest zasadniczo w trzech przypadkach: gdy stosunek pracy\u00a0nauczyciela religii musi zosta\u0107 rozwi\u0105zany, gdy nauczyciel religii pope\u0142ni\u0142 czyn, kt\u00f3ry dyskwalifikuje go jako nauczyciela, oraz gdy nauczyciel religii nie pope\u0142ni\u0142 czynu nagannego z punktu widzenia dyscypliny szkolnej, ale naucza lub post\u0119puje w spos\u00f3b nie do zaakceptowania dla roli, jak\u0105 w katechetycznej misji Ko\u015bcio\u0142a ma nauczyciel religii. Chodzi tu o drastyczne naruszenie dyscypliny ko\u015bcielnej, czyny niezgodne z moralno\u015bci\u0105 i obyczajami katolickimi lub niezgodno\u015b\u0107 doktrynaln\u0105 z nauczaniem Ko\u015bcio\u0142a. W pierwszym i drugim przypadku cofni\u0119cie misji kanonicznej jest konsekwencj\u0105 koniecznego rozwi\u0105zania stosunku pracy. W trzecim przypadku cofni\u0119cia misji dokonuje biskup diecezjalny, przy czym nauczyciel taki traci prawo nauczania religii, ale do ko\u0144ca roku szkolnego zachowuje prawo do wynagrodzenia. Zast\u0119pstwo za niego jest op\u0142acane do ko\u0144ca roku szkolnego przez Ko\u015bci\u00f3\u0142<\/strong> (wg ks. Piotra Tomasika \u2013 dra hab. katechetyki).<\/p>\n Zwolnienie katechety nast\u0119puje po cofni\u0119ciu skierowania przez biskupa diecezjalnego.<\/p>\n Stosownie do Karty Nauczyciela:<\/p>\n \u201eArt. 23.<\/p>\n \u00a01. Stosunek pracy z nauczycielem zatrudnionym na podstawie mianowania ulega rozwi\u0105zaniu (\u2026) w razie cofni\u0119cia skierowania do nauczania religii w szkole na zasadach okre\u015blonych w odr\u0119bnych przepisach.<\/p>\n 2. Rozwi\u0105zanie stosunku pracy z nauczycielem zatrudnionym na podstawie mianowania z przyczyn okre\u015blonych w ust. 1 nast\u0119puje odpowiednio (\u2026) z ko\u0144cem tego miesi\u0105ca, w kt\u00f3rym nast\u0105pi\u0142o cofni\u0119cie skierowania do nauczania religii\u201d.<\/p>\n Przepis ten ma zastosowanie w przypadku zatrudnienia katechety na podstawie mianowania.<\/p>\n W przypadku zatrudnienia na podstawie umowy o prac\u0119 maj\u0105 zastosowanie przepisy Kodeksu pracy. Cofni\u0119cie misji kanonicznej mo\u017ce by\u0107 traktowane jak utrata uprawnie\u0144 do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku i stanowi\u0107 przyczyn\u0119 rozwi\u0105zania umowy o prac\u0119 w trybie art. 52 Kodeksu pracy.<\/p>\n W Pani przypadku cofni\u0119cie misji nast\u0105pi\u0142o prawdopodobnie nie z Pani winy.\u00a0Przy za\u0142o\u017ceniu, \u017ce fakt utraty misji kanonicznej nast\u0119puje bez winy stosunek pracy z ulega rozwi\u0105zaniu wed\u0142ug Karty Nauczyciela (mianowanie) lub Kodeksu pracy (umowa o prac\u0119)<\/strong>.<\/p>\n W razie cofni\u0119cia skierowania do nauczania religii w szkole rozwi\u0105zanie stosunku pracy z nauczycielem zatrudnionym na podstawie mianowania nast\u0119puje z ko\u0144cem tego miesi\u0105ca, w kt\u00f3rym nast\u0105pi\u0142o cofni\u0119cie skierowania do nauczania religii. Dyrektor szko\u0142y dokona zwolnienia pracownika, nie dociekaj\u0105c przyczyn, jakie mia\u0142y wp\u0142yw na utrat\u0119 kwalifikacji zawodowych katechety<\/strong>. Art. 23 ust. 2 pkt 6 Karty Nauczyciela stanowi, i\u017c stosunek pracy wygasa z ko\u0144cem miesi\u0105ca, w kt\u00f3rym nast\u0105pi\u0142o cofni\u0119cie misji, nie przewiduj\u0105c innych rozwi\u0105za\u0144.<\/p>\n Utrata kwalifikacji zawodowych przez katechet\u0119 bez swej winy \u2013 z punktu widzenia przepis\u00f3w kodeksu pracy \u2013 nie zawsze jest uwa\u017cana za przyczyn\u0105 rozwi\u0105zania stosunku pracy bez wypowiedzenia ze skutkiem natychmiastowym.\u00a0Panuje pogl\u0105d, \u017ce dyrektor powinien w takiej sytuacji dokona\u0107 rozwi\u0105zania stosunku pracy w trybie wypowiedzenia.\u00a0Kodeks pracy okre\u015bla w art. 52 \u00a7 1 przyczyny i nie wskazuje w\u015br\u00f3d nich niezawinionej utraty kwalifikacji do wykonywania zawodu. S\u0105d Najwy\u017cszy w orzeczeniu z dnia 26.10.1984 r. stwierdzi\u0142 bowiem, i\u017c \u201eutrata uprawnie\u0144 koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku mo\u017ce by\u0107 podstaw\u0105 rozwi\u0105zania umowy o prac\u0119 bez wypowiedzenia w\u00f3wczas, gdy pracownik zostanie pozbawiony tych uprawnie\u0144 z w\u0142asnej winy, wskutek naruszenia obowi\u0105zk\u00f3w pracowniczych, dopuszczenia si\u0119 wykroczenia lub przest\u0119pstwa\u201d.<\/p>\n Stosunek pracy wygas\u0142 z ko\u0144cem miesi\u0105ca, w kt\u00f3rym cofni\u0119to misj\u0119.\u00a0Je\u017celi jest Pani nauczycielem zatrudnionym na podstawie umowy o prace, a nie mianowania, nie ma zastosowania zasada wypowiadania umowy jak dla nauczyciela mianowanego \u2013 do ko\u0144ca maja danego roku<\/strong>. Sama Karta Nauczyciela wskazuje, \u017ce w razie cofni\u0119cia misji kanonicznej nauczycielowi mianowanemu stosunek jego pracy ulega rozwi\u0105zaniu z ko\u0144cem tego miesi\u0105ca, w kt\u00f3rym nast\u0105pi\u0142o cofni\u0119cie skierowania do nauczania religii (art. 23 ust. 2 pkt 6).<\/p>\n Kuria, cofaj\u0105c misj\u0119, teoretycznie powinna poda\u0107 powody tej decyzji i jej podstaw\u0119. Przyczyny bywaj\u0105 r\u00f3\u017cne i nie zawsze s\u0105 ujawniane.\u00a0Urlop zdrowotny nie stanowi okoliczno\u015bci chroni\u0105cej katechet\u0119 przed rozwi\u0105zaniem stosunku pracy wskutek cofni\u0119cia misji kanonicznej<\/strong>.<\/p>\n W razie sporu s\u0105dowego s\u0105d nie b\u0119dzie skupia\u0142 si\u0119 raczej na przyczynach, ale na warunkach formalnych cofni\u0119cia misji kanonicznej. Trudno sobie wyobrazi\u0107 wyrok przeciwko decyzji biskupa. Z kolei dyrektor szko\u0142y nie odpowiada za przyczyny. On po otrzymaniu decyzji o cofni\u0119ciu misji podejmuje dzia\u0142ania zgodne z prawem<\/strong> \u2013 doprowadza do ustania stosunku pracy wed\u0142ug Karty Nauczyciela oraz Konkordatu.<\/p>\n Dodatkowo powstaje problem zwi\u0105zany z tym, \u017ce pozwanym staje si\u0119 szko\u0142a jako pracodawca, a nie biskup. Pani jest zatrudniona przez szko\u0142\u0119, a biskup jedynie nada\u0142 Pani na mocy obowi\u0105zuj\u0105cych przepis\u00f3w uprawnienia do nauczania religii. Biskup nie jest pracodawc\u0105 dla Pani<\/strong>.<\/p>\n Z kolei dyrektor szko\u0142y nie ma wp\u0142ywu na przyznanie Pani lub odebranie tych uprawnie\u0144. W s\u0105dzie dyrektor wyka\u017ce, i\u017c nie on podejmuje decyzj\u0119 o cofni\u0119ciu misji, a w razie jej cofni\u0119cia prawo nak\u0142ada na niego okre\u015blone obowi\u0105zki i on je tylko wykona\u0142, nie podejmowa\u0142 \u017cadnych negatywnych dla Pani decyzji.\u00a0Skoro stosunek pracy uleg\u0142 rozwi\u0105zaniu w danym miesi\u0105cu, to nie nale\u017cy si\u0119 wynagrodzenie za miesi\u0105ce nast\u0119pne.<\/p>\n Pogl\u0105d wyra\u017cony we wskazanym artykule oparty jest na za\u0142o\u017ceniu, \u017ce katecheta dostaje wypowiedzenie i jego stosunek pracy ulega rozwi\u0105zaniu z ko\u0144cem roku szkolnego, a nie, jak wskazuje Karta Nauczyciela, z ko\u0144cem miesi\u0105ca cofni\u0119cia misji (tak dla nauczyciela mianowanego, jak dla nauczyciela zatrudnionego na podstawie umowy o prac\u0119). Pogl\u0105d taki nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa (co do pokrywania przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 koszt\u00f3w zatrudnienia katechety do ko\u0144ca roku szkolnego), jak i w praktyce, z jak\u0105 mamy do czynienia na co dzie\u0144.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Autor: Bogus\u0142aw Nowakowski Jestem nauczycielem religii od 12 lat. Obecnie przebywam na urlopie zdrowotnym. Dyrekcja otrzyma\u0142a z kurii cofni\u0119cie mojej misji kanonicznej bez powodu, zosta\u0142am zwolniona z pracy. Czy mog\u0119 odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do s\u0105du pracy? Czy takie cofni\u0119cie jest bezprawne? Czy mo\u017ce mie\u0107 zastosowanie pogl\u0105d (wyra\u017cony w za\u0142\u0105czanym przeze mnie artykule), \u017ce do ko\u0144ca roku […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":5882,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-5880","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wiadomosci-katechetyczne"],"_vc_post_settings":{"vc_grid_id":[]},"_edit_lock":"1472478934:2","_edit_last":"2","_wpb_vc_js_status":"false","slide_template":"default","rttheme_post_video_m4v":"","rttheme_post_video_webm":"","rtthemevideo_url":"","rttheme_video_usage_listing":"same","rttheme_post_audio_mp3":"","rttheme_post_audio_oga":"","rttheme_audio_usage_listing":"same","rttheme_gallery_usage":"slider","rttheme_gallery_usage_listing":"same","rtthemegallery_images_height":"NaN","rtthemepost_format_link":"","rtthemefeatured_image_position":"left","rtthemeblog_image_width":"0","rtthemeblog_image_height":"0","rtthemeis_old_post":"1","rtthemecustom_sidebar_position":"","rtthemert_gallery_images":"","_da_attachments":"","_oembed_9d00ba2c68a73d9c3e7a312df7009c92":"","_thumbnail_id":"5882","rtthemefeatured_image_single_page":"on","_wp_old_slug":"","rtthemefeatured_image_same_single_page":"on","_dp_original":"","_wp_page_template":"","rtthemeblog_image_crop":"on","_oembed_e0f85d5d4bf648fbf88a1d71ac3b9d7e":"","_oembed_3ab96fe407cc8f9e5e80854566538083":"","_oembed_339b731bd9362d1a45f55fffdb2a1a9d":"","_oembed_fb4b5b96607384fddc7fd2982b7568e7":"","_oembed_974cd9de221d2bc461ac2b85b70c44a2":"","_oembed_9d4af14e794106e3cea4607874468e40":"","_oembed_27a01ff9d076d993af80aadddac1ff6d":"","_oembed_c0ef495ecf98cf8a2c4150ea8eb3d3ec":"","_oembed_c334edeae91598c28cc2aa11a5ca2800":"","rs_page_bg_color":"","_oembed_3557972bde097f2c16b73e518ee470df":"","_oembed_73cdd3fe3282b2490e75d2d29ade3577":"","_wp_old_date":"","_oembed_e7b630a3f8084d3efd55ccf5cb8f954b":"","rttheme_post_format":"","rtthemebusinesslounge_hidden":"","rtthemegallery_images_crop":"","rttheme_featured_image_settings":"","rttheme_blog_image_resize":"","rttheme_blog_image_width":"","rttheme_blog_image_height":"","rttheme_blog_image_crop":"","rttheme_single_featured_image_settings":"","rttheme_single_blog_image_resize":"","rttheme_single_blog_image_width":"","rttheme_single_blog_image_height":"","rttheme_single_blog_image_crop":"","rttheme_design_tabs":"","rttheme-tab-contents":"","rttheme-header":"","rttheme-topbar":"","rttheme-sidebar":"","rttheme-subheader":"","rttheme-body":"","rttheme-footer":"","rttheme_design_options":"","_elementor_version":"","_elementor_template_type":"","_elementor_edit_mode":"","_elementor_css":"","_elementor_data":"","_elementor_page_assets":"","rttheme_design_preview_options":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wnk.diecezjazg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5880","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wnk.diecezjazg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wnk.diecezjazg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wnk.diecezjazg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wnk.diecezjazg.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5880"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/wnk.diecezjazg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5880\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5891,"href":"https:\/\/wnk.diecezjazg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5880\/revisions\/5891"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wnk.diecezjazg.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5882"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wnk.diecezjazg.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5880"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}